Les 1 van 5
Gedrag heeft altijd een reden
Er bestaat geen 'stout'
De belangrijkste mindshift van deze cursus: katten doen niets uit wraak, koppigheid of stouterigheid. 'Probleemgedrag' is vrijwel altijd normaal kattengedrag op een voor ons onhandige plek (krabben, jagen, markeren), een uiting van stress of angst, óf een symptoom van een medisch probleem. Een kat die naast de bak plast, 'pest' niet terug omdat je een weekend weg was — hij heeft mogelijk blaaspijn, of de logeeroppas heeft de bak niet verschoond. Wie het gedrag wil veranderen, moet dus eerst de functie ervan begrijpen: wat levert dit gedrag de kat op, of waar probeert hij vanaf te komen?
Eerst de dierenarts, dan de gedragsaanpak
IJzeren regel bij elk plotseling veranderd gedrag: sluit eerst medische oorzaken uit. Onzindelijkheid kan blaasontsteking, blaasgruis, nierproblemen of artrose zijn (de bakrand wordt pijnlijk om over te stappen). Agressie kan voortkomen uit pijn — een kat met kiespijn of gewrichtspijn heeft een kort lontje, net als wij. Nachtelijk roepen bij oudere katten past bij schildklierproblemen, hoge bloeddruk of beginnende dementie. Plan dus bij elk nieuw probleemgedrag een dierenartscheck mét urineonderzoek waar relevant, vóórdat je aan gedragstherapie begint. Deze cursus vervangt geen dierenartsadvies — hij helpt je vooral de juiste vragen te stellen.
De ABC-methode
Gedragsdeskundigen analyseren gedrag met het ABC-schema: Aanleiding (wat ging eraan vooraf?), het gedrag zelf (Behaviour: wat doet de kat precies, waar en wanneer?) en de Consequentie (wat levert het op?). Houd een week een logboekje bij: datum, tijd, plek, wat gebeurde ervoor, wat deed de kat, wat gebeurde erna. Patronen worden dan vaak vanzelf zichtbaar: het sproeien gebeurt alleen bij het raam waar de buurkat langsloopt; de uithaal komt altijd na tien minuten aaien; het nachtgejank stopt zodra iemand opstaat (aha — het wérkt dus). Met dat inzicht kies je een gerichte aanpak in plaats van symptoombestrijding.
🔑 Kernpunten van deze les
- Katten kennen geen wraak of stouterigheid: probleemgedrag is normaal gedrag, stress of ziekte.
- Bij elk plots veranderd gedrag eerst naar de dierenarts — pijn en blaasproblemen zijn topverdachten.
- Analyseer met het ABC-logboek: aanleiding, gedrag, consequentie — patronen wijzen de oplossing aan.
📝 Mini-opdracht
Start vandaag een ABC-logboek voor het gedrag dat jou het meest stoort. Noteer minimaal vijf voorvallen voordat je conclusies trekt.